मोबाईलवरून मतदार कार्डमध्ये दुरुस्ती कशी करावी? जाणून घ्या फॉर्म ८ भरण्याची सोपी पद्धत

आपल्या देशात मतदानाचा अधिकार प्रत्येकासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे. पण बऱ्याचदा मतदान कार्ड (Voter ID Card) हातात आल्यावर लक्षात येतं की नाव चुकीचं छापून आलंय, जन्मतारीख चुकीची आहे, किंवा फोटो जुना आणि अस्पष्ट झाला आहे. पूर्वी या छोट्या दुरुस्तीसाठी सरकारी कार्यालयांचे खेटे मारावे लागायचे.

पण आता काळजी करण्याची अजिबात गरज नाही! भारतीय निवडणूक आयोगाने (ECI) सर्व प्रक्रिया अगदी सोपी केली आहे. तुम्ही तुमच्या मोबाईलचा वापर करून घरबसल्या मतदार कार्डावरील नाव, पत्ता, जन्मतारीख, मोबाईल नंबर आणि फोटो बदलू शकता. या लेखात आपण ECINet ॲपच्या माध्यमातून फॉर्म नंबर ८ (Form 8) भरून ऑनलाईन दुरुस्ती कशी करायची, याची संपूर्ण आणि सोपी माहिती पाहणार आहोत.

ऑनलाईन दुरुस्तीसाठी काय आवश्यक आहे?

ऑनलाईन अर्ज प्रक्रियेला सुरुवात करण्यापूर्वी खालील गोष्टी आणि कागदपत्रे तुमच्याकडे तयार असणे गरजेचे आहे:

• सक्रिय मोबाईल नंबर: ओटीपी (OTP) व्हेरिफिकेशनसाठी.

• मतदार कार्ड नंबर (EPIC Number): तुमच्या सध्याच्या मतदार कार्डावरील क्रमांक.

• आधार कार्ड: ई-साइन (e-Sign) आणि ओळखीच्या पुराव्यासाठी आधार कार्ड तुमच्या मोबाईल नंबरशी लिंक असावे.

• पुरावा कागदपत्रे: तुम्ही ज्या माहितीमध्ये दुरुस्ती करणार आहात, त्याचा योग्य पुरावा (उदा. जन्मतारीख बदलायची असल्यास जन्माचा दाखला/आधार कार्ड, नाव बदलायचे असल्यास आधार कार्ड/गॅझेट).

एका वेळी कोणत्या आणि किती गोष्टी बदलता येतात?

निवडणूक आयोगाच्या नियमानुसार तुम्ही एका फॉर्ममध्ये जास्तीत जास्त ४ गोष्टी दुरुस्त करू शकता. तुम्ही खालील बाबींमध्ये बदल करू शकता:

• स्वतःचे नाव किंवा आडनाव

• जन्मतारीख / वय

• लिंग (Gender)

• नातेवाईकाचे नाव किंवा नातेसंबंध (Father/Husband Name)

• संपूर्ण पत्ता (Address)

• मोबाईल नंबर

• पासपोर्ट साईज फोटो

मोबाईलवरून Voter ID Correction करण्याची स्टेप-बाय-स्टेप प्रक्रिया

खाली दिलेल्या टप्प्यांचा वापर करून तुम्ही मोबाईलवरून अर्ज भरू शकता:

टप्पा १: ECINet ॲप डाउनलोड आणि लॉगिन

१. तुमच्या मोबाईलमधील Play Store उघडा आणि ECINet हे अधिकृत ॲप शोधून इन्स्टॉल करा.

२. ॲप उघडल्यानंतर होम स्क्रीनवर Voter Registration Forms या पर्यायावर क्लिक करा.

३. जर तुमचे आधीच ॲपवर खाते असेल, तर मोबाईल नंबर टाकून Send OTP वर क्लिक करा आणि लॉगिन करा.

४. नवीन युजर असल्यास New User वर क्लिक करा, मोबाईल नंबर आणि नाव टाकून ओटीपीद्वारे खाते तयार करा.

टप्पा २: फॉर्म नंबर ८ (Form 8) निवडणे

१. लॉगिन झाल्यानंतर पुन्हा मुख्य स्क्रीनवरील Voter Registration Forms वर जा.

२. खाली स्क्रोल करून Correction of Entries (Form 8) या पर्यायावर क्लिक करा.

३. स्क्रीनवर खाली दिलेल्या Let’s Start या बटनावर टिक करा.

४. “Yes I have Voter ID” हा पर्याय निवडून Next वर क्लिक करा.

५. तुमचा EPIC Number (मतदार कार्ड क्रमांक) आणि राज्य (Maharashtra) निवडून Fetch Details वर क्लिक करा.

६. तुमची माहिती स्क्रीनवर दिसेल, ती तपासून Proceed वर क्लिक करा.

टप्पा ३: आधार आणि मोबाईल नंबर अपडेट

१. पुढील स्क्रीनवर तुमचा आधार नंबर आणि मोबाईल नंबर योग्यरीत्या प्रविष्ट करा.

२. ही माहिती भरल्यानंतर Next वर क्लिक करा.

टप्पा ४: दुरुस्तीचा पर्याय आणि नवीन माहिती भरणे

१. स्क्रीनवर Correction of Entries in Existing Electoral Roll (दुसरा पर्याय) निवडा आणि Next करा.

२. तुम्हाला ज्या गोष्टी बदलायच्या आहेत (उदा. नाव, फोटो, जन्मतारीख), त्यावर टिक करा.

३. तुम्ही निवडलेल्या घटकांनुसार नवीन योग्य माहिती भरा. (उदा. नाव बदलायचे असल्यास आधार कार्डप्रमाणे अचूक नाव इंग्रजीत टाका, मराठी नाव आपोआप टाइप होईल).

४. माहितीच्या पुष्टीकरणासाठी तुमचे आधार कार्ड किंवा संबंधित कागदपत्र अपलोड करा.

टप्पा ५: ई-साइन (e-Sign) आणि अर्ज सबमिट करणे

१. तुमचे नाव आणि तुमच्या गावाचे/शहराचे नाव (Place) टाकून Done वर क्लिक करा.

२. अर्जाचा रिव्ह्यू (Preview) दिसेल, सर्व माहिती अचूक असल्याची खात्री करा.

३. खाली दिलेल्या e-Sign & Submit या पर्यायावर क्लिक करा.

४. आधार क्रमांकावर आधारित ई-साइन करण्यासाठी तुमचा आधार नंबर टाका आणि Send OTP वर क्लिक करा.

५. आधारशी लिंक असलेल्या मोबाईलवर आलेला ओटीपी प्रविष्ट करून सबमिट करा.

(टीप: तुमच्या आधार कार्डावरील नाव आणि अर्जात भरलेले नवीन नाव जुळणे गरजेचे आहे, तरच ई-साइन यशस्वी होईल).

टप्पा ६: रेफरन्स आयडी (Reference ID) सेव्ह करणे

अर्ज यशस्वीरीत्या सबमिट झाल्यावर स्क्रीनवर एक Reference ID दिसेल. हा आयडी स्क्रीनशॉट काढून ठेवा किंवा लिहून ठेवा. तुमच्या मोबाईलवर टेक्स्ट मेसेजद्वारेही हा आयडी पाठवला जातो.

अर्जाचे स्टेटस (Status) कसे ट्रॅक करावे?

अर्ज सबमिट केल्यानंतर तुमचे मतदार कार्ड अपडेट झाले की नाही हे तपासण्यासाठी:

१. ECINet ॲप उघडा.

२. मुख्य मेनूमध्ये Track Application Status या पर्यायावर जा.

३. तुमचा Reference ID आणि राज्य निवडा.

४. Track Status वर क्लिक करा.

येथे तुम्हाला अर्ज सबमिट झाल्यापासून बीएलओ (BLO Verification) आणि स्वीकृती (Accepted/Rejected) पर्यंतची संपूर्ण माहिती दिसेल. साधारणपणे १५ ते ३० दिवसांत प्रक्रिया पूर्ण होते.

महत्त्वाच्या सूचना

• अचूक कागदपत्रे: नाव किंवा जन्मतारीख बदलताना अपलोड केलेले कागदपत्र अगदी स्पष्ट आणि वाचता येणारे असावे.

• आधार लिंकिंग: ई-साइन प्रक्रियेसाठी आधार कार्ड मोबाईल नंबरशी लिंक असणे अत्यंत सोयीचे ठरते.

• नाव जुळणे: आधार कार्डवरील नाव आणि तुम्ही दुरुस्तीसाठी अर्ज करत असलेले नाव यामध्ये तफावत असल्यास अर्ज फेटाळला जाऊ शकतो.

फायदे

• वेळेची बचत: सरकारी कार्यालयात किंवा महा-ई-सेवा केंद्रात जाण्याची गरज नाही.

• मोफत सेवा: मोबाईल ॲपवरून अर्ज करण्यासाठी कोणताही अतिरिक्त खर्च येत नाही.

• यादीत सुधारण: मतदार कार्डासोबतच अधिकृत मतदार यादीतील (Voter List) माहितीदेखील अद्ययावत होते.

• नवीन कार्ड घरपोच: दुरुस्ती मंजूर झाल्यावर नवीन अपडेटेड डिजिटल मतदार कार्ड (e-EPIC) डाउनलोड करता येते आणि पीव्हीसी कार्ड टपालद्वारे घरी येते.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)

१. मतदार कार्डावरील नाव किंवा पत्ता बदलण्यासाठी किती शुल्क लागते?

उत्तर: निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत ॲपवरून (ECINet / Voter Helpline) ऑनलाईन अर्ज करणे पूर्णपणे मोफत आहे.

२. दुरुस्तीचा अर्ज मंजूर होण्यासाठी किती दिवस लागतात?

उत्तर: अर्ज सादर केल्यानंतर बीएलओ (BLO) तपासणी होते. साधारणपणे १५ ते ३० दिवसांच्या आत ही प्रक्रिया पूर्ण होते.

३. एकाच फॉर्ममध्ये सर्व माहिती बदलता येते का?

उत्तर: नाही, नियमानुसार तुम्ही एका वेळेस जास्तीत जास्त ४ बाबींमध्येच दुरुस्ती करू शकता.

४. e-Sign करणे अनिवार्य आहे का?

उत्तर: होय, ऑनलाईन अर्ज डिजिटल रीतीने प्रमाणीत करण्यासाठी आधार आधारित e-Sign करणे आवश्यक असते.

५. दुरुस्ती झाल्यानंतर नवीन मतदार कार्ड कसे मिळेल?

उत्तर: अर्ज मंजूर झाल्यावर तुम्ही ॲपवरून डिजिटल e-EPIC कार्ड डाउनलोड करू शकता, तसेच नवीन पीव्हीसी कार्ड टपालाद्वारे तुमच्या नोंदणीकृत पत्यावर पाठवले जाते.

६. माझा संदर्भ क्रमांक (Reference ID) हरवला तर काय करावे?

उत्तर: तुमच्या मोबाईलवर आलेल्या टेक्स्ट मेसेजमध्ये हा क्रमांक असतो. तसेच ॲपमध्ये लॉगिन इतिहास तपासूनही तो मिळवता येतो.

निष्कर्ष

तंत्रज्ञानाच्या या युगात आता मतदार कार्डातील चुका दुरुस्त करणे अत्यंत सोपे झाले आहे. ECINet ॲपचा वापर करून तुम्ही कोणत्याही मध्यस्थाशिवाय स्वतःच्या मोबाईलवरून ही प्रक्रिया पूर्ण करू शकता. जर तुमच्या किंवा तुमच्या घरातील कोणाच्या मतदार कार्डात त्रुटी असतील, तर आजच वर दिलेल्या टप्प्यांचा वापर करून अर्ज करा.

अशाच नवनवीन सरकारी योजना, ऑनलाईन सेवा आणि उपयुक्त माहितीसाठी digitalmitra24.com ला नियमित भेट देत राहा आणि हा लेख तुमच्या मित्र-परिवारासोबत नक्की शेअर करा!