Aadhaar Card Download Online मोबाईलवरून आधार कार्ड कसे डाउनलोड करायचे

Aadhaar Card Download Online: आधार कसे डाउनलोड करावे?

by

Aadhaar Card Download Online: मोबाईलवरून आधार कार्ड कसे डाउनलोड करायचे? (संपूर्ण मार्गदर्शक)

आजच्या काळात आधार कार्ड हे आपल्या सर्वांसाठी सर्वात महत्त्वाचे ओळखपत्र बनले आहे. सरकारी योजनांचा लाभ घेणे असो, बँक खाते उघडणे असो, नवीन सिम कार्ड घेणे असो किंवा कोणत्याही अधिकृत कामासाठी – आपल्याला प्रत्येक लहान-मोठ्या कामासाठी आधार कार्डची गरज पडतेच.
अनेकदा आपण घाईगडबडीत बाहेर पडतो आणि ओरिजिनल आधार कार्ड सोबत ठेवायचे विसरतो. किंवा कधीकधी आपले आधार कार्ड गहाळ होते. अशा वेळी घाबरून जाण्याचे अजिबात कारण नाही. मोबाईलवरून ऑनलाईन आधार कार्ड डाऊनलोड करून घेणे हा यावरील सर्वात सोपा आणि सुरक्षित मार्ग आहे.
या लेखात आपण मोबाईलवरून अगदी २ मिनिटांत e-Aadhaar कसे डाऊनलोड करायचे, ते अगदी सोप्या भाषेत समजून घेणार आहोत. तुमच्याकडे आधार नंबर असो किंवा आधार सेंटरची एनरोलमेंट पावती (Enrollment Slip), दोन्ही पद्धतींनी आधार डाऊनलोड करण्याची सविस्तर माहिती खाली दिली आहे.

ई-आधार (e-Aadhaar) म्हणजे काय आणि ते किती वैध आहे?

e-Aadhaar ही तुमच्या मूळ आधार कार्डची एक डिजिटल प्रत (Digital Copy) असते, जी UIDAI (Unique Identification Authority of India) च्या अधिकृत वेबसाईटवरून डाऊनलोड करता येते.
बऱ्याच लोकांच्या मनात शंका असते की ऑनलाईन डाऊनलोड केलेले आधार कार्ड मूळ आधार कार्डसारखे वैध असते का? UIDAI च्या नियमांनुसार, डाऊनलोड केलेले ‘ई-आधार’ हे मूळ भौतिक (Physical) आधार कार्डइतकेच पूर्णपणे वैध आणि सर्व सरकारी व खाजगी कामांसाठी मान्य आहे.

ऑनलाईन आधार कार्ड डाऊनलोड करण्याचे पर्याय

UIDAI च्या MyAadhaar पोर्टलवर गेल्यावर आधार डाऊनलोड करण्यासाठी मुख्यत्वे चार पर्याय उपलब्ध असतात:
  1. आधार नंबर (Aadhaar Number): तुमचा १२ अंकी आधार क्रमांक वापरून.
  2. एनरोलमेंट नंबर (Enrollment ID – EID): आधार नोंदणी किंवा दुरुस्तीच्या वेळी मिळणाऱ्या पावतीवरील २४ किंवा २८ अंकी नंबर वापरून.
  3. व्हर्च्युअल आयडी (Virtual ID – VID): १६ अंकी तात्पुरता व्हर्च्युअल आयडी वापरून.
  4. एस आयडी (SID): विशेष सेवा आयडीच्या मदतीने.
या सर्व पर्यायांपैकी Aadhaar Number आणि Enrollment Number वापरून आधार डाऊनलोड करणे सर्वात लोकप्रिय आणि सोपे आहे.

१. आधार नंबर वापरून मोबाईलवरून आधार कार्ड कसे डाऊनलोड करावे?

जर तुम्हाला तुमचा १२ अंकी आधार नंबर आठवत असेल किंवा तुमच्याकडे त्याची नोंद असेल, तर खालील स्टेप्स फॉलो करून तुम्ही २ मिनिटांत आधार डाऊनलोड करू शकता:

स्टेप १: माय आधार पोर्टलवर जा

सर्वप्रथम तुमच्या मोबाईलमधील Google Chrome किंवा कोणताही ब्राउझर ओपन करा. सर्च बारमध्ये My Aadhaar किंवा myaadhaar.uidai.gov.in टाईप करा आणि अधिकृत वेबसाईटवर क्लिक करा.

स्टेप २: Download Aadhaar पर्याय निवडा

होमपेज उघडल्यानंतर खाली स्क्रोल करा. तिथे तुम्हाला विविध सेवांची यादी दिसेल. त्यापैकी Download Aadhaar या पर्यायावर क्लिक करा.

स्टेप ३: आधार नंबर आणि कॅप्चा प्रविष्ट करा

आता तुमच्यासमोर तीन पर्याय दिसतील (Aadhaar Number, Enrolment ID, Virtual ID). त्यापैकी Aadhaar Number निवडा.
  • तुमचा १२ अंकी आधार नंबर दिलेल्या चौकटीत अचूक टाका.
  • खाली दिलेला Captcha Code (सुरक्षा कोड) जसा आहे तसा (Capital/Small अक्षरे पाहून) टाईप करा.

स्टेप ४: Send OTP वर क्लिक करा

कॅप्चा भरल्यानंतर खालील Send OTP या बटणावर क्लिक करा. तुमच्या आधार कार्डशी लिंक असलेल्या मोबाईल नंबरवर ६ अंकी ओटीपी (OTP) पाठवला जाईल.
टीप: आधार डाऊनलोड करण्यासाठी तुमचा मोबाईल नंबर आधार कार्डशी लिंक असणे अत्यंत आवश्यक आहे.

स्टेप ५: ओटीपी व्हेरिफाय करा

मोबाईलवर आलेला 6 अंकी OTP दिलेल्या जागेत अचूक टाका. त्यानंतर Verify & Download या बटणावर क्लिक करा. OTP Verify झाल्यानंतर तुमचे आधार कार्ड डाउनलोड होईल.

स्टेप ६: फाईल डाऊनलोड होईल

ओटीपी व्हेरिफाय होताच तुमच्या स्क्रीनवर ‘Congratulations!’ असा मेसेज येईल आणि तुमच्या मोबाईलमध्ये e-Aadhaar ची PDF फाईल डाऊनलोड होईल.

२. एनरोलमेंट पावतीवरून (Enrollment Slip) आधार कसे डाऊनलोड करावे?

जर तुमचे आधार कार्ड नवीन असेल किंवा तुम्ही आधार कार्डमध्ये नाव, पत्ता किंवा मोबाईल नंबर अपडेट केला असेल आणि तुमच्याकडे अजून आधार नंबर आला नसेल, तर काळजी करू नका. आधार सेंटरवरून मिळालेल्या पावतीच्या (Enrollment Slip) मदतीने तुम्ही आधार डाऊनलोड करू शकता.

एनरोलमेंट पावतीवरून आधार डाऊनलोड करण्याची पद्धत:

  1. MyAadhaar पोर्टलवर जाऊन Download Aadhaar या पर्यायावर क्लिक करा.
  2. या वेळी Enrollment ID (EID) हा पर्याय सिलेक्ट करा.
  3. तुमच्या पावतीवर दिलेला १४ अंकी एनरोलमेंट नंबर प्रविष्ट करा.
  4. त्यासोबतच पावतीवर असलेली तारीख (Date) आणि वेळ (Time – तास, मिनिटे, सेकंद) प्रविष्ट करा.
  5. स्क्रीनवर दिलेला कॅप्चा (Captcha) कोड भरा.
  6. Send OTP वर क्लिक करा आणि रजिस्टर्ड मोबाईलवर आलेला ओटीपी टाका.
  7. क्लिक करताच तुमच्या स्क्रीनवर यशस्वितेचा संदेश (Success Message) दिसेल आणि तुमची ई-आधार (e-Aadhaar) PDF फाईल तुमच्या मोबाईलमध्ये यशस्वीरीत्या डाउनलोड होईल.

डाऊनलोड झालेल्या आधार PDF फाईलचा पासवर्ड कसा उघडायचा?

जेव्हा तुम्ही डाऊनलोड झालेली आधार PDF फाईल ओपन करण्याचा प्रयत्न करता, तेव्हा ती फाईल सुरक्षिततेच्या कारणास्तव पासवर्डने प्रोटेक्ट केलेली असते. अनेक जण हा पासवर्ड काय टाकायचा याबद्दल गोंधळात पडतात.

आधार फाईलचा पासवर्ड तयार करण्याचा फॉर्म्युला:

नावातील पहिली ४ अक्षरे (इंग्रजी Capital मध्ये) + जन्माचे वर्ष (YYYY)
उदाहरणे:
  • उदाहरण १: जर तुमचे नाव JAYESH PATIL आहे आणि तुमचे जन्माचे वर्ष 1996 आहे, तर तुमच्या फाईलचा पासवर्ड JAYE1996 असा असेल.
  • उदाहरण २: जर तुमचे नाव RAM KUMAR आहे आणि जन्मवर्ष 1985 असेल, तर पासवर्ड RAMK1985 असा असेल.
  • उदाहरण ३: जर तुमचे नाव S. K. SHARMA असेल, तर नावात डॉट सोडून पहिली चार अक्षरे व जन्मवर्ष वापरले जाते.
हा पासवर्ड टाकून Open किंवा OK वर क्लिक करताच तुमची आधार कार्ड फाईल ओपन होईल.

ऑनलाईन आधार डाऊनलोड करताना घ्यावयाची काळजी

  • अधिकृत वेबसाईटचाच वापर करा: नेहमी केवळ UIDAI च्या अधिकृत वेबसाईटवरून (uidai.gov.in किंवा myaadhaar.uidai.gov.in) आधार डाऊनलोड करा.
  • पब्लिक कॉम्प्युटरवर सावध राहा: जर तुम्ही सायबर कॅफे किंवा दुसऱ्या कोणाच्या कॉम्प्युटरवरून आधार डाऊनलोड करत असाल, तर डाऊनलोड केलेली PDF फाईल डिलीट करायला विसरू नका.
  • Masked Aadhaar पर्याय: जर तुम्हाला तुमचा आधार नंबर कोणाला दाखवायचा नसेल, तर डाऊनलोड करताना ‘Do you want a masked Aadhaar?’ या पर्यायावर टिक करा. यामुळे डाऊनलोड झालेल्या आधार कार्डवर शेवटचे ४ अंकच दिसतात आणि उरलेले अंक लपवले जातात.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)

प्र १. मोबाईलवरून आधार कार्ड डाऊनलोड करणे मोफत आहे का?

उत्तर: होय, UIDAI च्या पोर्टलवरून ई-आधार डाऊनलोड करणे पूर्णपणे मोफत आहे. यासाठी कोणतेही शुल्क द्यावे लागत नाही.

प्र २. मोबाईल नंबर लिंक नसल्यास आधार कार्ड डाऊनलोड करता येते का?

उत्तर: ऑनलाईन ओटीपीद्वारे आधार डाऊनलोड करण्यासाठी मोबाईल नंबर लिंक असणे अनिवार्य आहे. जर नंबर लिंक नसेल, तर तुम्हाला आधार सेंटरवर जाऊन बायोमेट्रिकद्वारे आधार डाऊनलोड करावे लागेल किंवा PVC Aadhaar Card ऑर्डर करावे लागेल.

प्र ३. ई-आधार डाऊनलोड केल्यावर त्याची प्रिंट काढून वापरता येते का?

उत्तर: होय, तुम्ही डाऊनलोड केलेल्या ई-आधारची कलर प्रिंट काढून किंवा ती लॅमिनेट करून मूळ आधार कार्डप्रमाणेच सर्व ठिकाणी वापरू शकता.

प्र ४. व्हर्च्युअल आयडी (VID) म्हणजे काय?

उत्तर: व्हर्च्युअल आयडी हा १६ अंकी तात्पुरता क्रमांक असतो जो तुमच्या आधार क्रमांकाच्या ऐवजी सुरक्षिततेसाठी वापरला जातो. हा देखील MyAadhaar पोर्टलवरून तयार करता येतो.

निष्कर्ष

मोबाईलवरून ऑनलाईन आधार कार्ड डाऊनलोड करणे ही अत्यंत सोपी, सुरक्षित आणि अवघ्या २ मिनिटांत होणारी प्रक्रिया आहे. अचानक गरज पडल्यास किंवा ओरिजिनल आधार कार्ड सोबत नसल्यास ही पद्धत अत्यंत उपयुक्त ठरते. आधार नंबर किंवा एनरोलमेंट पावतीच्या मदतीने तुम्ही कधीही आणि कोठेही तुमचे ई-आधार डाऊनलोड करू शकता. फाईल उघडण्यासाठी आपल्या नावातील पहिली ४ कॅपिटल अक्षरे आणि जन्मवर्षाचा पासवर्ड म्हणून वापर करायला विसरू नका.

Leave a Comment